Kara dla rodzica utrudniającego kontakt z dzieckiem

Osoby, które będą utrudniały ustalone przez sąd reguły kontaktowania się z dzieckiem, będą mogły zostać obciążone przez sąd karą pieniężną. Jej wysokość będzie zależała od sytuacji majątkowej ukaranego i liczby dokonanych przez niego naruszeń. Przewidują to uchwalone przez Sejm zmiany do kodeksu postępowania cywilnego

Prawo rodzinne i opiekuńcze przewiduje, że niezależnie od władzy rodzicielskiej rodzice oraz ich dziecko mają prawo i obowiązek utrzymywania ze sobą kontaktów. Obowiązujące dotychczas przepisy nie przewidują jednak skutecznych rozwiązań, umożliwiających rodzicom, u ktorych dziecko na stałe nie przebywa, kontaktów z nim, tak jak np. określono to w wyroku rozwodowym.

Sejm wprowadził 26 maja zmiany do kodeksu postępowania cywilnego, które wprowadzają dodatkowe narzędzia pozwalające na egzekwowanie orzeczonego przez sąd kontaktu obojga rodziców z dzieckiem w przypadku orzeczenia rozwodu i innych sytuacjach, gdy jest on ograniczony z uwagi na zaistniałą sytuację faktyczną lub prawną.

Pieniądze dla uprawnionego
W razie uzasadnionej obawy naruszenia obowiązków wynikających z postanowienia o kontaktach przez osobę, pod której pieczą dziecko pozostaje, lub osobę uprawnioną do kontaktu z dzieckiem albo osobę, której tego kontaktu zakazano, sąd opiekuńczy będzie mógł zagrozić nakazaniem zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej na rzecz osoby uprawnionej. Będzie się to odbywać w nowym trybie postępowania dotyczącym spraw wykonywania kontaktów z dzieckiem.

W zależności od sytuacji pieniądze będzie musiała zapłacić osoba, pod której pieczą dziecko pozostaje – na rzecz osoby uprawnionej do kontaktu z dzieckiem lub osoba uprawniona do kontaktu z dzieckiem albo osoba, której tego kontaktu zakazano – na rzecz osoby, pod której pieczą dziecko pozostaje.

Procedura przeciw opornym

Jeżeli będzie istniało duże prawdopodobieństwo naruszenia obowiązków związanych z kontaktowaniem się z dzieckiem, sąd opiekuńczy najpierw zagrozi nakazaniem zapłaty na rzecz byłego małżonka albo innej osoby uprawnionej do widzenia dziecka oznaczonej sumy pieniężnej za każde naruszenie obowiązku. Przepisy nie dają odpowiedzi na to, jakie konkretnie będą to kwoty. Przewidują jednak, że sędzia będzie musiał dostosować karę do sytuacji majątkowej osoby naruszającej warunki określone w orzeczeniu. Podobne sankcje będą groziły osobom, które łamią wynikające z orzeczenia albo z ugody zawartej przed sądem lub przed mediatorem w przedmiocie kontaktów z dzieckiem obowiązki związane z zakazem kontaktu z dzieckiem. Na powyższe postanowienia sądu będzie przysługiwało zażalenie.
Jeżeli sądowe ostrzeżenie o nakazie zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej za łamanie wcześniej dokonanych ustaleń nie poskutkuje i osoba nie wypełni nadal swego obowiązku, sąd opiekuńczy nakaże jej zapłatę należnej sumy pieniężnej. Jej wysokość będzie ustalona stosownie do liczby naruszeń. Sąd może w wyjątkowych wypadkach zmienić wysokość sumy pieniężnej, gdy w tym czasie zmieni się sytuacja majątkowa ukaranego. Na takie postanowienie sądu będzie przysługiwało rzecz jasna także zażalenie.

Od razu do komornika

Co istotne, prawomocne postanowienie sądu, w którym nakazano zapłatę należnej sumy pieniężnej, będzie od razu tytułem wykonawczym. Nie będzie potrzeby nadawania mu klauzuli wykonalności. Oznacza to, że wszelkie urzędy lub osoby, których będzie dotyczyć takie postanowienie, zobowiązane są podporządkować mu się i udzielić pomocy przy jego realizacji.

Taka klauzula wykonalności będzie równoznaczna z zezwoleniem na przeprowadzenie egzekucji i będzie dawała podstawę do prowadzenia egzekucji z całego majątku dłużnika. Uprawniony do kontaktu z dzieckiem, który będzie chciał wszcząć egzekucję komorniczą, będzie musiał przedłożyć komornikowi wniosek egzekucyjny wraz z postanowieniem sądu opiekuńczego.

Zwrot wydatków

Nowe przepisy regulują również sytuację osoby, która na skutek niewywiązywania się z orzeczeń sądowych przez byłego małżonka albo innego opiekuna dziecka poniosła szkody. Jeżeli do kontaktu nie dojdzie wskutek niewykonania lub niewłaściwego wykonania orzeczenia sądowego przez osobę, pod której pieczą dziecko pozostaje, sąd opiekuńczy będzie miał obowiązek przyznać od tej osoby uprawnionemu do kontaktu zwrot jego uzasadnionych wydatków. Chodzi jednak jedynie o wydatki poniesione w związku z przygotowaniem kontaktu, w tym koszty podróży i pobytu dziecka lub także osoby towarzyszącej dziecku i koszty powrotu do miejsca stałego pobytu.

Prawomocne postanowienie sądu będzie tutaj także tytułem wykonawczym bez potrzeby nadawania mu klauzuli wykonalności.

Zasadą jest, że w sprawach rodzinnych i opiekuńczych sąd opiekuńczy może wszcząć postępowanie z urzędu. W sprawach wykonywania kontaktów z dzieckiem ta reguła nie będzie stosowana. Każdorazowe postanowienie sądu będzie wydawane dopiero na wniosek uprawnionego do kontaktu rodzica lub innej osoby, która ma zagwarantowane widzenia z dzieckiem. Przed wydaniem postanowień w przedmiocie kontaktu sąd będzie musiał wysłuchać uczestników postępowania.

Załączniki do wniosku
Do wniosku o wydanie postanowienia w przedmiocie kontaktu z dzieckiem trzeba będzie zawsze dołączyć odpis wykonalnego orzeczenia albo wykonalnej ugody zawartej przed sądem lub przed mediatorem w przedmiocie kontaktów z dzieckiem.
Jeżeli postępowanie będzie z kolei się toczyć na podstawie orzeczenia sądu albo innego organu państwa obcego albo ugody zawartej przed sądem lub innym organem państwa obcego lub przez niego zatwierdzonej, niezbędne będzie stwierdzenie wykonalności tego orzeczenia albo ugody.
Jednocześnie sąd umorzy postępowanie, jeżeli w ciągu sześciu miesięcy od uprawomocnienia ostatniego postanowienia nie wpłynął kolejny wniosek w sprawach wykonywania kontaktów z dzieckiem.

Szczególną regułą, która rządzi postępowaniami w sprawach rodzinnych i opiekuńczych jest to, że orzekający tam sąd może zmienić swe postanowienie nawet prawomocne, jeżeli wymaga tego dobro osoby, której postępowanie dotyczy. W sprawach dotyczących wykonywania kontaktów z dzieckiem nie będzie miała ona jednak zastosowania.

Nowe przepisy zostaną rozpatrzone przez Senat. Mają wejść w życie po upływie 30 dni od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.

Ważne!

Prawomocne postanowienie sądu, w którym nakazano zapłatę należnej sumy pieniężnej, będzie od razu tytułem wykonawczym

Adam Makosz
adam.makosz@infor.pl

Podstawa
Art. 1 pkt 1 – 4 ustawy z 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego.
Strona oglądana: 5183 razy.

Rejestr zmian

Wytworzył:brak danych, data: brak danych r., godz. brak danych
Wprowadził:Adam Podemski, data: 01.07.2011 r., godz. 14.48
Ostatnia aktualizacja:Adam Podemski, data: 01.07.2011 r., godz. 14.48
Rejestr zmian:
CzasAdministratorOpis zmiany
01.07.2011 r., godz. 14.48Adam PodemskiDodanie strony

Stopka

© 2012 Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie
Zawartość merytoryczna: GRAŻYNA WALCZYK, e-mail: biuro@pcprgrodzisk.pl
Projekt: INFOSTRONY - ADAM PODEMSKI, e-mail: adam.podemski@infostrony.pl
Serwis uruchomiono 30 kwietnia 2009 r.